Jens de Boer reist al voor de elfde keer naar Oekraïne: “Vaak is er zijn al genoeg”

Een land dat moe is

Tijdens deze reis trok Jens met Casper door het hele land. Van het westen tot het oosten, tot vlak bij de Russische grens. Wat hij overal zag, was geen paniek of chaos, maar uitputting. “De mensen zijn gewoon heel erg moe en steeds meer hoop aan het verliezen. En bovenal heel erg eenzaam.”

Die eenzaamheid wordt volgens Jens steeds voelbaarder. “Iedereen die je spreekt is wel iemand verloren,” vertelt hij. De kou van de afgelopen maand maakte dat nog zwaarder. Mensen blijven binnen, terwijl hun leven stilstaat. “Eigenlijk wordt de situatie met de dag treuriger", vertelt Jens.

Een vrouw in Zjytomyr

Eén ontmoeting blijft Jens bijzonder bij. In Zjytomyr bezocht hij een vrouw die kort daarvoor haar man had verloren: "Haar man was opgepakt, van straat geplukt. Hij wilde eigenlijk niet vechten, maar is wel naar het front gestuurd en is daar binnen zijn eerste week overleden. We troffen zijn vrouw aan in haar appartementje en ze zat er helemaal doorheen."

Ze bezochten haar met een voedselpakket, maar vooral om te luisteren. “Ze veranderde heel snel van emotie. Het ene moment was ze superblij en zat ze heel erg te lachen, en hetzelfde moment begon ze heel hard te huilen.” Toen ze wilden vertrekken, liet ze de laatste appjes zien die ze haar man had gestuurd. Hij had nooit meer geantwoord. “Als je dat dan ziet, dan val je wel even stil.”

De kracht van aandacht

Een paar dagen later kreeg Jens een bericht van haar. “Ze appte dat ze zo blij was dat we er waren geweest. We waren  de eerste aan wie ze haar verhaal kon doen.” Dat laat zien hoe waardevol het is om er gewoon te zijn: “Vaak is dat eigenlijk al genoeg.”

Juist nu is die aandacht harder nodig dan ooit. “Tijdens eerdere reizen merkte ik nog wel enigszins hoop voor de toekomst bij de mensen,” zegt Jens. “Maar dat merk ik nu echt steeds minder.” De eenzaamheid groeit en mensen hebben het gevoel vast te zitten. “Dus er moeten simpelweg mensen van buitenaf komen om met ze te praten.”

Gesteund door gebed

Wat Jens en Casper doen, gaat verder dan een bezoek. Ze willen mensen laten voelen dat ze niet alleen zijn. “Dat ze gezien worden. Dat ze hun verhaal kunnen doen. Dat ze erkenning voelen.” Bij het afscheid vertellen ze dat er voor hen gebeden wordt. “Niet alleen wij, maar ook onze vrienden en familie. Zelfs hele kerken staan om deze mensen heen.”

Dat raakt mensen diep. “Het maakt ze vaak emotioneel, maar bovenal heel erg dankbaar.” De gebedsvragen delen ze met kerken in Hattem en daarbuiten. “We vragen simpelweg of mensen willen bidden voor de mensen die we ontmoeten. En we ervaren dat dat gebeurt.”

Als het pas later binnenkomt

Voor Jens zelf komt de impact vaak pas als hij weer thuis is. “Als ik in Oekraïne ben, ben ik niet heel erg bezig met mijn eigen gevoel. Dan ben ik aan het werk.” Maar eenmaal terug in Nederland zakt het in. “Dan ben ik gewoon een week ontdaan.”

Dat hij dit doet, terwijl veel leeftijdsgenoten studeren of hun carrière starten, is geen toeval. Toen de oorlog begon, ving zijn gezin een Oekraïens gezin op. “Ik studeer journalistiek en was geïnteresseerd in het verhaal.” Hij reisde af naar een veilig gebied en verbleef in een kerk vol vluchtelingen. “Dat werden vrienden van mij. Die vrienden wilde ik blijven opzoeken.”

Het laat je niet los

Die ene reis werden er elf. “Je ziet hoe hoog de nood is,” zegt Jens. “En dan kom je terug en zet je alweer een inzamelingsactie op voor de volgende reis.” Het laat hem niet meer los.

Wie Jens en Casper wil volgen, kan terecht bij Stichting Oekraïne Projecten. Het hele gesprek kun je hieronder terugluisteren.